archiveren | pedagogiek RSS feed voor deze sectie

OnderzoekOnderwijs gaat verhuizen

Dit is het laatste stuk van Dick van der Wateren op deze groepsblog. Binnenkort verhuist de blog naar wij-leren.nl. Hier vat ik nog eens samen wat ik versta onder goed onderwijs, waar ik de afgelopen 20 jaar voor heb gestreden. Dat doe ik met Machiel Karels in een webinar voor de wij-leren.nl Academie over mijn boek De Denkende Klas.

Lees verder

Aanbevelingen van APA voor gebruik van sociale media door jongeren

De kritische bespreking door een groep Nederlandse onderzoekers van het boek van Jonathan Haidt eindigt met een verwijzing naar een online rapport van de American Psychological Association, Potential risks of content, features, and functions: The science of how social media affects youth. Dat rapport wijst opvoeders en onderwijzers, zowel als beleidsmakers, een weg die gebaseerd is op degelijk wetenschappelijk onderzoek en die jongeren daadwerkelijk helpt omgaan met sociale media en risico’s te vermijden.

Lees verder

Waarom Haidts boek ‘Generatie Angststoornis’ niet het hele verhaal vertelt

Het recente boek ‘Generatie Angststoornis’ van Jonathan Haidt is momenteel behoorlijk populair, zowel wereldwijd als in Nederland. Haidts boodschap dat sociale media en smartphones de oorzaak zijn van een wereldwijde mentale gezondheidscrisis onder jongeren landt op een welwillend bed van zorgen en onderbuikgevoelens. De wetenschappelijke werkelijkheid is echter dat zijn claims ongefundeerd en problematisch zijn.

Lees verder

Bam! Nieuw boek over 10 jaar Agora-onderwijs

Dit boek is niet zomaar een tekst over onderwijs, maar eerder een kunstwerk dat vraagt om een intuïtieve benadering. Net zoals de schilderijen van Marc Chagall moeilijk rationeel te analyseren zijn, is dit boek bedoeld om gevoelsmatig ervaren te worden. De vormgeving en inhoud weerspiegelen de kernboodschap: leren moet intrinsiek gemotiveerd, inspirerend en speels zijn. […]

Lees verder

Hoeveel onderzoek heeft het onderwijs nodig? Misschien minder dan we denken

Gastblogger Amy Auckland schreef een bespreking van een keynote lezing die Gert Biesta onlangs hield op de Learning and Teaching Conference 2023 in Edinburgh. Zij schrijft: We hebben professor Gert Biesta uitgenodigd om de openingsdag van de Learning and Teaching Conference 2023 af te sluiten met een ‘provocatie’.

Gert’s provocatie is een kritiek op de alomtegenwoordige verbeteragenda’s in het huidige onderwijsonderzoek, -beleid en -praktijk. Deze agenda’s zijn geworteld in het idee dat de ‘effectiviteit’ van het onderwijs kan (en moet) worden verbeterd door bepaalde interventies te identificeren en implementeren die een positief effect hebben op het leren van leerlingen, meestal gemeten in termen van verbeterde resultaten.

Lees verder

Aan de opvolger van Dennis Wiersma

Cartoon: Fokke en Sukke: https://www.nrc.nl/nieuws/2023/06/23/fokke-sukke-a4167929 De beste humor heeft een kern van waarheid. Zo ook bovenstaande cartoon van Fokke en Sukke. Ik wil me niet bezondigen aan gepsychologiseer over de factoren achter Dennis Wiersma’s gedrag, maar dat hij geen ideale schoolloopbaan heeft gehad, is een feit. Er wordt altijd enorm bewonderend naar ‘stapelaars’ gekeken, maar we […]

Lees verder

Een wettelijk verbod op mobieltjes in de klas?

Er is de laatste tijd enig rumoer over een mogelijk wettelijk verbod van mobieltjes op scholen. De voorstanders van zo’n verbod beroepen zich op de wetenschap die zou hebben aangetoond dat het gebruik van mobiele telefoons schadelijk is voor het leerproces. Zo schreef de Financial Times: “Smartphones and social media are destroying children’s mental health; evidence of the catastrophic effects of increased screen-time is now overwhelming.” Zulke alarmerende uitspraken vragen erom kritisch te worden getoetst.

Dan blijkt dat de aanwijzingen voor ‘catastrofale effecten’ lang niet zo overweldigend zijn als voorstanders van een wettelijk verbod suggereren. Het zijn vaak de oudere leraren (en onderzoekers?) die moeite hebben met ICT-gebruik (inclusief smartphones) in de klas. Wanneer we naar individuele jongeren kijken, blijkt maar een kleine groep schadelijke effecten te ondervinden. Daarbij is de vraag of dat wordt veroorzaakt door mobieltjesgebruik of dat er al eerder sprake was van depressie of andere psychische klachten. Het is bovendien verstandig te overwegen dat als we mobieltjes in scholen verbieden, we de nieuwe generatie niet kunnen leren hoe ze er verantwoordelijk mee omgaan.

Lees verder

Vier wegen naar motivatie — boekbespreking

Begin 2023 verscheen Vier wegen naar motivatie van Dirk van der Wulp en Sandra Elzinga. Het is een werkboek bij Dirks boekje Motiveren is te leren dat in 2018 bij SWP verscheen. Dit werkboek is een praktische uitwerking van de zelfdeterminatietheorie van Ryan en Deci, waarmee de lezer direct aan de slag kan. Het is gebaseerd op jarenlange ervaring van de auteurs met de begeleiding van leerlingen en training van docenten.

Lees verder

Leerlingen intrinsiek motiveren – boekbespreking

Vlaamse en Nederlandse leerlingen behoren tot de minst gemotiveerden ter wereld. Hoe zou dat komen en wat kunnen we daaraan doen? Het probleem wordt meestal bij de leerlingen gelegd, die geen zelfdiscipline zouden hebben, niet zouden willen leren en niet kunnen plannen. Het nieuwste boek van Rob Martens, Leerlingen Vlaamse en Nederlandse leerlingen behoren tot de minst gemotiveerden ter wereld. Hoe zou dat komen en wat kunnen we daaraan doen? Het probleem wordt meestal bij de leerlingen gelegd, die geen zelfdiscipline zouden hebben, niet zouden willen leren en niet kunnen plannen. Het nieuwste boek van Rob Martens, Leerlingen intrinsiek motiveren geeft ons, volwassenen, leraren, opvoeders, inzicht in wat leerlingen intrinsiek motiveert en wat mensen in het algemeen drijft.
Rob Martens hangt een positief, humanistisch, psychologisch mensbeeld aan, lijnrecht tegenover het neoliberalistische, op prestatie, controle, afrekening en beloning gerichte beleid, dat ons onderwijs doortrekt. Dat maakt dit een sympathiek boek. De lezer vindt hierin inspiratie voor het interessanter en relevanter maken van het onderwijs. Dat vergroot het werkplezier van leraren zowel als leerlingen.

Lees verder

Schrijven met behulp van schrijfrobots. Verbieden of stimuleren?

De ontwikkeling van AI schrijfassistenten biedt leerlingen een nieuwe mogelijkheid fraude te plegen bij het maken van werkstukken en het schrijven van essays. Die zouden we dan ook moeten verbieden.
Of is het juist een mogelijkheid die we moeten verwelkomen? We kunnen deze nieuwe ontwikkeling ook gebruiken om kinderen te leren inhoudelijk en stilistisch beter en creatiever te schrijven, waarbij we minder aandacht hoeven te besteden aan spelling en interpunctie. Ook nu al kunnen onze leerlingen spellingcontrole gebruiken of schrijven in Word of Google Docs, dat hun fouten corrigeert en synoniemen suggereert.
Dus, wat gaat het worden? Verbieden en zoveel mogelijk tegenwerken, of AI schrijfhulpen accepteren als een mogelijkheid kinderen te laten nadenken over de kwaliteit en de inhoud van hun schrijfwerk? En als één van de hulpmiddelen bij wereldgericht onderwijs. Een uitdagende denkopdracht voor leerkrachten en docenten.

Lees verder