Motivatie, het ongelijk van Paul Kirschner

Op 24 februari schreef Paul Kirschner op dit forum een stuk getiteld ‘Snel de Put Dempen? Effecten van Motivatie en Betrokkenheid?’.  Als zijn conclusie klopt dat “intrinsieke motivatie zich niet vertaalt in hogere leerprestaties” kunnen wij docenten ons een hoop energie besparen. Dan hoeven wij ons niet meer in te spannen om leerlingen te motiveren. Echter het stuk roept onmiddellijk de nodige vragen op. Hierbij mijn reactie.

Motivatie, het ongelijk van Ryan en Deci, Paul Kirschner, als verschenen in Didactiefmrt 2016blz392016-02-28 16.14.41_cr kleiner bestandBeste Paul,

Ik ben blij om te lezen dat je je in je antwoord aan Hartger verontschuldigt met de woorden: “mijn excuses als ik het idee heb gegeven dat ik het over D & R had.”

Ik heb echter ook je column in de laatste Didactief gezien. Met toch echt in dubbel grote letters de titel: “Motivatie, het ongelijk van Ryan en Deci”.

Dat is geen suggestie meer dat je het over Deci & Ryan hebt, maar een regelrecht afserveren van beider Self-Determination Theory. Veel mensen die Didactief wel lezen en dit blog misschien niet, zijn nu wel heel erg op het verkeerde been gezet. Ga je je in Didactief ook verontschuldigen?

Appels zijn geen peren

Daarnaast ben ik benieuwd naar je antwoord op de reactie van Ron Weerheijm. Die vraagt zich daarin af in hoeverre …

als ‘rekenen’ opschaalbaar is naar een brede inhoud van onderwijs, ofwel of een enkele tool op eenzelfde manier benaderd kan worden als een groot idee als ‘je willen ontwikkelen’ of ‘interesse hebben in de wereld om je heen’.

Ik wil dat graag nog wat sterker formuleren: Hoe kan het dat je een onderzoek onder basisschoolkinderen en uitsluitend betrekking hebbend op hun rekenmotivatie gebruikt om te concluderen dat het motiveren van pubers op middelbare scholen in Nederland zinloos is? Er lijkt me een groot verschil in bv gezeglijkheid van basisschoolkinderen en pubers te bestaan. Daarnaast is ‘leuk vinden’ een betrekkelijk versimpelde definitie van motivatie. Tenslotte is het de vraag hoe de wel/niet gemotiveerde kinderen daarna verder zijn begeleid. Allemaal zaken die niet duidelijk worden uit jouw beschrijving van het onderzoek maar die wel grote invloed hebben op de onmogelijkheid van overdracht van hun conclusie naar onze situatie.

Geloven of bewezen

Ook ik heb maar eens een handboek opengeslagen: Handbook of motivation at school uit 2009 waarin ook Ryan en Deci op de pagina’s 171 t/m 195 uitgebreid ingaan op de implicaties van de Self-Determination Theory op schoolse motivatie. Ze geven daar de nodige referenties van onderzoeken waarin de hypothese dat meer motivatie tot betere leerresultaten leidt bevestigd wordt (zie pagina 175).

Ook nadien zijn er meerdere bevestigende artikelen verschenen. Het zou natuurlijk kunnen dat alle niet-bevestigende artikelen in de prullenbak verdwenen zijn, maar vooralsnog ga ik uit van een reeds behoorlijk onderbouwde en vaak bevestigde hypothese. Zijzelf schrijven letterlijk:

Indeed, there is a large literature at this point on such effects of controlling versus autonomy-supportive approaches to learning. These studies [… ] indicate that students tend to learn better when they are intrinsically motivated, especially on heuristic tasks or those requiring conceptual development and understanding.

Geen goeroes, geen adepten, wél degelijk wetenschappelijk onderzoek.

Poten in de klei

Ik ben 38 jaar docent geweest in onder- en bovenbouw van het mavo/havo/vwo en was daarnaast 25 jaar schoolcounselor. Met beide poten in de klei pal naast die sloot die nu wel erg gevaarlijk aan het worden is. Maar gelukkig ben ik geen koe. In beide niet-koe-rollen heb ik ruime hoeveelheden niet-gemotiveerde leerlingen in klas en spreekkamer gehad. Misschien verbaast het jou, maar ik heb bij velen meegemaakt hoe het gebruiken van de principes van de Self-Determination Theory tot een toenemende motivatie leidde.

Motivatie leidt in eerste instantie vooral tot ‘iets willen’. En jongeren missen vaak de metacognitie en het doorzettingsvermogen nog om dat ‘willen’ om te zetten in ‘meer gaan doen’. Zodra je ze ook ook bij dit laatste ondersteunt zie je de leerresultaten omhoog schieten. Hoe zulke motivatie-gesprekken in hun werk gaan kun je lezen in een eerder blog van mij op Onderzoek Onderwijs. Of lees de meer recente artikelen van mijn hand op mijn website.

Verder onderzoek?

Uiteraard vormen bovenstaande ervaringen slechts een hypothese op basis van anekdotisch bewijs van een werker in het veld. Daarnaast echter hoor ik van de docenten in mijn trainingen (inderdaad: over hoe je leerlingen motiveert) ook zeer regelmatig zeer positieve berichten van deze strekking.
Het zou dus mooi zijn om dit nog eens met goed en valide onderzoek te checken. Iets voor jou misschien? Ik ben bang van niet zo leid ik af uit je antwoord aan Hartger:

… maar ik blijf een onderzoeker naar en voorstander van goede instructie.

Klinkt sterk alsof je sommige uitkomsten wel erg veel liever wilt geloven dan andere.

Bronnen

Ryan, R.M. en Deci, E.L. (2009). Promoting Self-Determined School Engagement: Motivation, Learning, and Well-Being. In K.R. Wentzel & A. Wigfield (Eds.), Handbook of Motivation at School (pp 171-195). New York and London, Routledge, Taylor & Francis Group.

Hier vind je ongeveer alle vroegere en recente wetenschappelijke artikelen over de Educatieve kant van de Self-Determination Theory.

About Dirk van der Wulp

Dirk van der Wulp (1949) is sinds 2002 trainer en coach op het gebied van Oplossingsgericht werken (vooral voor gespecialiseerde leerlingbegeleiders/counselors/vertrouwenspersonen) en Oplossingsgerichte Motivatie (vooral voor docenten, mentoren, kernteams). Voorheen was hij gedurende 38 jaar docent Biologie en gedurende ongeveer 25 jaar schoolcounselor.

15 Reacties to “Motivatie, het ongelijk van Paul Kirschner”

  1. Alle waardering voor dit soort online discussies.

    Motivatie is en blijft een belangrijk item en daarom hebben we aan de TU in samenwerking met Stanford geprobeerd om de ‘affirmation theory’ te testen bij het gebruik van MOOCs. Deze theory is op het eerste oog vergelijkbaar met de ‘self-determination’ theory, zoals hierboven beschreven. De ‘affirmation theory’ stoelt op jarenlange ervaring en gevalideerd onderzoek. Carol Dweck heeft daarbij een belangrijke rol gespeeld en zij is op YouTube te zien en horen, waar ze uitlegt wat deze theorie inhoudt. Een belangrijk element daarbij is de ‘fixed and growth mindset’. Heb je een ‘fixed mindset’ dan geloof je niet dat als je je best doet je beter kunt presteren, terwijl degene met een ‘growth mindset’ wel denkt dat dit mogelijk is. Ik heb de indruk dat Paul in zijn redenering ten onrechte vasthoudt aan de ‘fixed mindset’, terwijl onderzoek uitwijst dat het ook anders kan.

    Als je even tijd hebt: https://ed.stanford.edu/sites/default/files/manual/dweck-walton-cohen-2014.pdf

    PS Onderzoek aan de TU nog niet afgerond.

    Like

  2. Bedankt voor je reactie en met name het bijgevoegde artikel.
    De docenten en mentoren in mijn trainingen zijn altijd erg blij met de inzichten van Carol Dweck. Het artikel dat je noemt kende ik nog niet, zag er bij een eerste scan heel goed uit en ga ik zeker verder bestuderen.
    En als jullie onderzoek wel afgerond is: Laat het weten en meldt de conclusies.

    Like

  3. De oplossing voor deze discussie is nogal voor de hand liggend: Dirk van der Wulp is ervan overtuigd, dat hij een methode heeft om de motivatie van leerlingen te verhogen en dat die verhoogde motivatie terug te zien is in de resultaten. Daar moet wel een onderzoeksontwerp voor mogelijk zijn. Toon het maar aan Dirk! Paul wil vast wel helpen met het onderzoeksontwerp.

    Like

  4. Wat ik na jaren nog van Deci & Ryan weet is het leerzame en naar ik meen bewezen onderscheid tussen intrinsieke en extrinsieke motivatie. De intrinsieke motivatie is weliswaar de betere, want authentiekere en sterkere, maar moeilijk inzetbaar in het onderwijs, want ongevoelig voor beloning.
    Is het een idee (ik volg de literatuur al jaren niet meer) om intrinsieke motivatie initiële motivatie te noemen en extrinsieke motivatie conclusieve motivatie?

    Nogmaals, ik volg de literatuur al lange tijd niet meer, maar ben zowel in praktijk als in theorie altijd druk geweest met dat intrinsieke. Hoe je het ook wendt of keert, dat komt toch ergens vandaan. Stel dat je een open vraag stelt aan een leerling, of een verhaal vertelt dat hem/haar op een idee brengt. Dan zet je dus als leraar, bewust of onbewust, dat intrinsieke proces op gang zonder de belofte van een beloning. De beloning is er wel (de aanmoedigende woorden van de leraar) maar a.h.w. initieel, niet conclusief.

    Het is maar een idee, misschien niet meer dan een woordspel. Maar m.i. blijven onderzoeken vaak te weinig concreet door de onbeheersbaarheid van intrinsieke processen.

    Like

  5. Als je mijn tweet hierover had gelezen, dan had je gezien dat de redactie van Didactief de titel van het stuk hebben bedacht zonder overleg met mij. Daar heb je als auteur in een blog te lezen. Mijn titel was de titel op mijn blog op deze site. Zo gaat het blijkbaar in kranten en tijdschriften; auteurs schrijven de artikelen en redacteuren verzinnen de koppen.

    Like

  6. Dan kun je het in Didaktief beter een rectificatie noemen. Ik vind het jammer dat juist in zo’n blad dat wetenschappelijke verantwoord wenst te werken een dergelijke misser is terechtgekomen. Hoeveel Didaktief lezers volgen jou op Twitter?

    Like

  7. …en nu inhoudelijk. Ik zou je willen vragen mijn blog te lezen met dezelfde zorg als het geschreven is:
    Mbt betrokkenheid
    “De auteurs concluderen: “[D]eze resultaten lijken in strijd zijn met de heersende orthodoxie van onderwijsmensen dat hoe meer ontdekkingsgericht het onderwijs is, hoe groter de kans is dat ze een sterkere wetenschappelijke geletterdheid verwerven”.” Let wel op het woord lijken en wel dat het in strijd is met de orthodoxie en NIET dat het faliekant fout is of dat het opgeschaald kan worden van de natuurwetenschappen naar alles.

    Mbt motivatie:
    “De auteurs schrijven dat hun “resultaten gaan tegen de opvatting dat intrinsieke motivatie leidt op een natuurlijke wijze tot hogere prestaties in rekenen, waarbij vragen gesteld mogen worden over de theoretische uitgangspunten die onder zelfbeschikkingstheorie liggen. In tegenstelling tot deze theorie, vertaalt intrinsieke motivatie zich niet in hogere leerprestaties”. De tweede ‘waarheid als een koe’ lijkt ook enigszins in de put te zijn gevallen.”
    Let hier op dat ik schrijf dat het lijkt enigszins in de put te zijn gevallen.

    Inderdaad, het zijn jouw ervaringen “op basis van anekdotisch bewijs” en die zijn waardevol, maar zoals Dave Merrill en Dave Wiley beiden zeggen “twee anekdotes zijn geen data”. Meer en beter onderzoek is zeer welkom.

    Tot slot, sorry dat ik jou blijkbaar dusdanig gekrenkt heb dat jij kiest om jouw blog te beëindigen door op te houden met de bal te spelen (dus over inhoud of jouw ervaringen te hebben) en te kiezen voor een snarky (cynische), op de man gespeelde, opmerking als “Ik ben bang van niet zo leid ik af uit je antwoord aan Hartger: … maar ik blijf een onderzoeker naar en voorstander van goede instructie. Klinkt sterk alsof je sommige uitkomsten wel erg veel liever wilt geloven dan andere.”

    Like

  8. Ik heb je blog zeer zorgvuldig gelezen. Na het citaat met betrekking tot de betrokkenheid met het woord ‘lijkt’ er in schrijf jij letterlijk: “De eerste ‘waarheid als een koe’ is in de put gevallen en verdronken.” Dus de nuance van de oorspronkelijke auteurs wordt door jou helaas niet gevolgd. De conclusie dat jij het faliekant fout zou vinden wordt zo wel sterk gesuggereerd. Blij te horen dat dat niet zo is. Dat ook jijzelf bij het tweede onderzoek wel de woorden ‘lijkt’ en ‘enigszins’ gebruikt zie ik dan ook als positief en maakt dat ik wel wil geloven dat je dat ook bij het eerste onderzoek zo bedoelde.

    Meer onderzoek kan nooit kwaad, hoewel er al veel degelijk bevestigend wetenschappelijk onderzoek bestaat. Overigens ken ik wel meer dan twee anekdotische voorbeelden van de werkzaamheid en mijn collega’s in het veld kunnen dat moeiteloos aanvullen.

    Tot slot moet ik toegeven dat je in je blog hier terecht dingen hebt weggelaten die in je column in Didaktief wel stonden. Wellicht ook door de redactie toegevoegd?
    Ik citeer jouw of de redacteur zijn woorden:
    “En zorgt intrinsieke motivatie voor verbetering van de prestaties? Aan onderzoeken met vanzelfsprekende resultaten geen gebrek. Laten we eerst eens nadenken over wat we graag willen geloven.”
    Als je dit nu terug leest kun je je wellicht voorstellen dat ik die wel graag terug wilde geven. Of heb ik het helemaal verkeerd geïnterpreteerd?

    Ik blijf me dus wel zorgen maken om de Didaktief-lezer die misschien ook niet altijd even secuur leest en nu met een verkeerd beeld van jouw bedoelingen denkt de Zelf-Determinatie Theorie te moeten negeren.

    Like

  9. Mijn enthousiasme over deze online discussie is intussen bekoeld, Ik zou zeggen, ga ergens anders deze vete uitvechten en vermoei de paar lezers, die nog overgebleven zijn niet meer met dit soort gehakketak.

    Like

    • Beste Pieter
      Dat valt wel mee met die laatste overgebleven lezers. Dit stuk is tot nu toe 500 keer bekeken, Pauls stuk 750 keer en het oudere stuk ‘Motivatie is te leren’ van Dirk meer dan 2000 keer.
      De toon van de discussie is pittig, inderdaad, maar niet onredelijk.
      De grote vragen die op de achtergrond meespelen zijn:
      Wat is de waarde van onderwijsonderzoek voor de dagelijkse praktijk in de klas? Wat is de waarde van de ervaringen van de man of de vrouw voor klas? Ofwel, in hoeverre moeten wij leraren ons iets aantrekken van uitspraken van onderzoekers die zelf niet voor de klas staan of hebben gestaan? Dit soort vragen was de aanleiding voor het oprichten van dit blogcollectief.
      Onderwijsonderzoek is geen exacte wetenschap en uitspraken op grond van onderzoeksresultaten moeten dan ook met de nodige kritische afstand worden bekeken. Voor ervaringen van leraren geldt dat die vaak anecdotische waarde hebben en in de eerste plaats toepasbaar zijn in de omstandigheden in die ene klas en dat ene moment en in iets mindere mate onder vergelijkbare omstandigheden elders.
      Voor beide – onderzoek en onderwijs – geldt dat we de conclusies niet kritiekloos moeten overnemen. Om tot reproduceerbare resultaten te komen in de dagelijkse praktijk van onze scholen, zullen onderzoekers en onderwijzers meer moeten samenwerken, een gezamenlijke taal ontwikkelen en respect hebben voor ieders unieke ervaringen. Dat was de hoop die wij hadden toen we een paar jaar geleden met ons collectief begonnen.
      Ik hoop dat je de discussies op deze plek zult blijven volgen
      Groet
      Dick van der Wateren (beheerder Blogcollectief Onderzoek Onderwijs)

      Like

  10. Ik waardeer Paul Kirschner’s artikelen zeer. Hij heeft vaak een oorspronkelijke kijk op de dingen, maar soms is hij ook een beetje de Midas Dekkers onder de onderwijskundigen.

    Like

Trackbacks/Pingbacks

  1. Motivatie, het ongelijk van Paul Kirschner | Ma... - 12 maart 2016

    […] Op 24 februari schreef Paul Kirschner op dit forum een stuk getiteld ‘Snel de Put Dempen? Effecten van Motivatie en Betrokkenheid?’. Als zijn conclusie klopt dat “intrinsieke motivatie zich niet vertaalt in hogere leerprestaties” kunnen wij docenten ons een hoop energie besparen. Dan hoeven wij ons niet meer in te spannen om leerlingen te motiveren. Echter het stuk roept onmiddellijk de nodige vragen op. Hierbij mijn reactie.  […]

    Like

  2. Motivatie, het ongelijk van Paul Kirschner | le... - 15 maart 2016

    […] Op 24 februari schreef Paul Kirschner op dit forum een stuk getiteld ‘Snel de Put Dempen? Effecten van Motivatie en Betrokkenheid?’. Als zijn conclusie klopt dat “intrinsieke motivatie zich niet vertaalt in hogere leerprestaties” kunnen wij docenten ons een hoop energie besparen. Dan hoeven wij ons niet meer in te spannen om leerlingen te motiveren. Echter het stuk roept onmiddellijk de nodige vragen op. Hierbij mijn reactie.  […]

    Like

  3. links naar interessante filmpjes e.d. | chairavandenheuvel - 12 juni 2016

    […] Antwoord van Dirk van der Wulp op de blog van Paul Kirschner over de effecten van motivatie en betrokkenheid.. […]

    Like

  4. De leerteambegeleider centraal – BlendedLab - 12 juli 2016

    […] van de motivatietheorie waar Paul Kirschner kritische vragen bij stelt en waar anderen weer zijn ‘ongelijk’ beargumenteren. Die dus. Zelf geloof ik er wel in, in die theorie, maar dit even […]

    Like

Geef een reactie of deel je eigen ervaringen. Graag met je eigen naam ondertekenen, geen pseudoniemen. Anonieme reacties worden verwijderd.

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s

%d bloggers op de volgende wijze: