Een roos met een andere naam zou NIET zo lekker ruiken

Vanochtend vroeg koos ik om een deel van een teletekst bericht te Tweeten. Mijn Tweet kreeg snel veel bijval. Dat gezegd, ik verbaas mij wel dat er ook mensen zijn die aanstoot nemen aan deze tweet:

Eerst: Waarom heb ik deze Tweet geplaatst? Mijn simpele reden is dat – voor mij – deze twee ‘beroepsnamen’ kleinerend en zelfs denigrerend overkomen als wij het hebben over hooggekwalificeerde HBO afgestudeerden die een zeer belangrijk beroep uitoefenen. Ja, in het verleden was het normaal om deze leraren juffen (of zelfs juffie) en meesters te noemen, maar dit is geen reden om het te blijven doen. Het was in het verleden ook normaal om verpleegkundigen zusters en broeders te noemen maar hier zijn wij, zonder problemen, van afgestapt. Hetzelfde geldt voor de vroedvrouw die nu verloskundige heet. Buiten beroepsnamen was het in het niet al te verre verleden normaal om kleine mensen dwergen of lilliputters te noemen, mensen met een verstandelijke beperking of handicap idioten en later debielen te noemen (stond zelfs in de DSM) en dan heb ik het nog niet eens over normale, maar m.i. denigrerende en kleinerende namen voor mensen die bepaalde seksuele voorkeuren hebben, tot bepaalde bevolkingsgroepen (i.e., rassen) horen of uit bepaalde landen komen.

Vandaar dat ik Tweets als de vier hieronder  niet echt / echt niet begrijp.

of

of

of neem deze zeer beschaafde reactie (hmm, dat “huilie huilie” komt mij bekend voor…):

Het lijkt zelfs – gezien de laatste twee zeer nette en erudiete Tweets – dat mensen er ook emotioneel van worden en een soort onduidelijke angst hebben voor, ja, voor wat eigenlijk? Dit begint voor mij te lijken op de reacties van mensen over Zwarte Piet. Het is onze traditie; blijf er van af!

Beste mensen: Tijden veranderen en het blijven steken in wat wij “altijd deden” of wat wij “altijd zeiden” is geen reden om niet te veranderen. Respect tonen voor iemand wordt ook bepaald door hoe je iemand ziet en daarvan afgeleid, hoe je iemand noemt (eigenlijk is deze relatie wederkerig), Je toont weinig respect voor een vrouw als je haar een wijf noemt, als was het jaren gewoon voor een echtgenoot om zijn vrouw zo te noemen (en wat dacht je van ‘moeder de vrouw’!) en kwam de benoeming zelfs voor in de literatuur.

Laten wij klein beginnen met meer respect te tonen voor deze zeer belangrijke beroepsgroep door niet meer te spreken van meesters en juffen, maar van onderwijzers, leraren, of docenten.

Daarna kunnen wij aan het grote werk van het omhoog tillen van het aanzien (via salaris, maatschappelijke positie, doorgroeimogelijkheden, enzovoorts) van de leraar.

Over Paul Kirschner

Paul A. Kirschner is Universiteishoogleraar aan de Open Universiteit. Daarvoor was hij hoogleraar Onderwijspsychologie en directeur van het Fostering Effective, Efficient and Enjoyable Learning environments (FEEEL) programma aan het Welten-instituut (OU).. Hij is ook Visiting Professor Onderwijs met een leerstoel in Leren en Interactie in de Lerarenopleiding aan Oulu University (Finland). Hij is een internationaal erkende expert op zijn gebied en heeft zitting gehad in de Onderwijsraad in de periode 2000-2004 en is tegenwoordig lid van de Wetenschappelijk Technische Raad van SURF. Hij was President van de International Society for the Learning Sciences (ISLS) in de periode 2010-2011 en is tevens Fellow van de American Educational Research Association (en de eerste Europeaan die deze eer ontving). Hij is redacteur bij de hoog aangeschreven wetenschappelijke tijdschriften Journal of Computer Assisted Learning en Computers in Human Behavior, en hij is auteur van Ten steps to complex learning (Routledge/Erlbaum). Hij schrift ook regelmatig voor Didactief (de kolom KirschnerKiest over wat docenten kunnen met wetenschappelijke resultaten) en voor Van 12-18. In maart verscheen zijn nieuwe boek Urban Myths about Learning and Education. Hij wordt gezien als expert op veel gebieden en vooral computerondersteund samenwerkend leren (CSCL), het ontwerpen van innovatieve, elektronische leeromgevingen, mediagebruik in het onderwijs en het verwerven van complex cognitieve vaardigheden.

3 Reacties naar “Een roos met een andere naam zou NIET zo lekker ruiken”

  1. Ik was leraar en docent in het VO (klassieke talen en wiskunde) en ben van daaruit overgestapt naar het PO (Leonardo-onderwijs). Het woord “onderwijzer” wordt in het VO niet gebruikt, dat is typisch voorbehouden aan PO-leerkrachten. In het PO wordt de term docent niet of nauwelijks gebruikt en leraar eigenlijk ook niet. Ik vind het dus maar een matige verbetering: je blijft onderscheid maken tussen leerkrachten in het VO en PO. De term “juf” en “meester” hoor je niet in het VO, afgezien van de eerste paar weken in klas 1, waarin leerlingen zich nogal eens vergissen. Maar ze worden snel uitgejoeld door de andere brugpiepers, die inmiddels wel “mevrouw” en “meneer” zeggen, als ze jouw aandacht willen. Is “juf” en “meester” daarom denigrerend? Veel juffen en meesters zijn juist trots op die naam. Paul, is jouw probleem (met welke beroepsnaam voor het onderwijs dan ook) niet eerder, dat er überhaupt onderscheid gemaakt wordt tussen PO en VO? Mijn voorstel zou zijn: zorg dat elke leerkracht academisch gevormd is (zoals bijv. in Finland). Dan wordt de maatschappelijke positie vanzelf opgekrikt en is een gelijk salaris ook vanzelfsprekend. Overigens zijn “master” (universitaire graad) en “meester” allemaal verwant aan het Latijnse woord “magister”. Wat kan daar onrespectvol aan zijn?

    Like

    • Ingmaar,

      Bedankt. Simpel antwoord: Helemaal niet! Ingewikkeld antwoord: Mij gaat het om het feit dat men accepteert dat een beroepsgroep gekleineerd wordt. Wat mij betreft schaf je evenals de salarisverschillen tussen PO en VO ook de beroepsnamen af. En wat betreft academische vorming ben ik het helemaal met jou eens (mijn blogs laten dat zien), maar dat heeft m.i. weinig te maken met een beroepsnaam. Mijn academische graad is Doctor maar mijn functie is hoogleraar en ik was vroeger docent en hoofddocent. Een afgestudeerde die voor/in de klas staat die een MA of PhD heeft is Master of Doctor, maar haar/zijn fubctie is docent of leraar.

      Like

  2. Zeer eens, mij viel het ook op en ik dacht: zo wordt het nooit wat met het lerarentekort als we het juf en meester blijven noemen. Overigens vind ik dat juffen en meesters zelf best die benaming mogen gebruiken, net zoals verpleegkundigen zichzelf van mij ‘pleeg’ mogen noemen, maar we het niet zouden accepteren als iemand hun zomaar zo zou aanspreken. Kortom “juffen en meesters” is niet altijd denigrerend, maar kon in dit geval wel zo opgevat worden. En als ik mag nog een kleine nuancering: ze zijn niet alleen hoogopgeleide hbo-ers, maar steeds vaker ook master (zelfs universitair ;-).

    Like

Geef een reactie of deel je eigen ervaringen. Graag met je volledige naam en achternaam ondertekenen, geen pseudoniemen. Anonieme reacties worden verwijderd.

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s

%d bloggers liken dit: